نبض هماهنگ مقاومت

از هدف گرفتن پایگاه‌های آمریکا تا بسته‌ماندن باب‌المندب حتی برای چین

در پاسخ به تداوم تجاوزات آمریکا، صحنه نبرد از یک پاسخ موضعی فراتر رفت و به عملیات هماهنگی تبدیل شد که از آسمان کویت، بحرین، اردن و عراق تا آبراه راهبردی باب‌المندب امتداد یافت. روایت این تحولات نشان می‌دهد پاسخ به تجاوز، صرفاً شلیک چند موشک یا پهپاد نبود؛ بلکه شبکه‌ای از عملیات‌های مکمل با هدف فرسایش توان عملیاتی، اطلاعاتی و لجستیکی دشمن طراحی شد. نخستین نشانه‌های این پاسخ در شبانه روز گذشته، با رهگیری و انهدام یک پهپاد انتحاری متجاوز در آسمان آذربایجان شرقی توسط سامانه‌های پدافند ارتش آغاز شد؛ اقدامی که نشان داد آسمان ایران همچنان تحت اشراف کامل پدافندی قرار دارد. هم‌زمان، موج حملات به مواضع آمریکا در منطقه نیز آغاز شد. منابع عربی از اصابت موشک به منطقه استقرار نظامیان آمریکایی در منامه، انفجارهای پیاپی در اربیل و هدف قرار گرفتن مقر گروه‌های ضدایرانی خبر دادند.
با گذشت چند ساعت، عملیات وارد مرحله‌ای دقیق‌تر شد. سپاه پاسداران در ادامه موج بیست‌وچهارم عملیات «نصر ۲» اعلام کرد رادار هشدار اولیه، مجموعه رادارهای تاکتیکی اطراف پایگاه علی‌السالم و سامانه راداری جزیره بوبیان کویت را منهدم و از چرخه عملیاتی خارج کرده است. تصاویر ماهواره‌ای نیز از انهدام رادار هشدار اولیه پایگاه احمدالجابر و همچنین ایستگاه پشتیبانی زمینی و مرکز نگهداری بالن جاسوسی آمریکا در فرودگاه اربیل حکایت داشت. هدف قرار گرفتن این مراکز نشان می‌داد تمرکز عملیات، تنها بر ساختمان‌ها یا باندهای پروازی نیست؛ بلکه چشم و گوش اطلاعاتی دشمن نیز در فهرست اهداف قرار گرفته است.
هم‌زمان، ارتش جمهوری اسلامی در قالب عملیات پهپادی «صاعقه» زیرساخت‌های پشتیبانی آمریکا را هدف گرفت. ساختمان‌های اسکان و رفاهی و انبار تجهیزات پایگاه الازرق اردن، آشیانه نگهداری و تعمیر هواپیماهای سنگین و سوله‌های تجهیزاتی پایگاه شیخ عیسی بحرین، با پهپادهای انهدامی آرش مورد حمله قرار گرفتند؛ حملاتی که بر اساس اطلاعیه ارتش، مستقیماً توان پشتیبانی و نگهداری تجهیزات آمریکایی را هدف گرفته بود.
در ادامه، موج بیست‌وپنجم عملیات «نصر ۲» با رمز «یا حسن بن علی(ع)» یکی از سنگین‌ترین مراحل پاسخ ایران را رقم زد. بنا بر اعلام سپاه، در حمله موشکی و پهپادی به پایگاه‌های ملک فیصل و پرنس حسن اردن، سوله آماده‌سازی جنگنده‌های F-15 هدف قرار گرفت، هشت فروند پهپاد MQ-9 پیش از ورود به چرخه عملیاتی به‌طور کامل منهدم شد، دو فروند دیگر آسیب جدی دیدند، دو بالگرد سنگین آمریکایی خسارت اساسی دیدند و مرکز اسکان نیروهای آمریکایی نیز هدف قرار گرفت که به گفته سپاه، به کشته و زخمی شدن شماری از نیروها انجامید.
دامنه عملیات به همین‌جا محدود نماند. آژیرهای هشدار در بحرین، کویت و شرق عربستان به صدا درآمد، سامانه‌های پدافندی وارد عمل شدند، گزارش‌هایی از انفجار در منطقه الخبر منتشر شد و حتی یک پرواز مسافری شرکت اتحاد که عازم منامه بود، ناچار شد مسیر خود را تغییر داده و به ابوظبی بازگردد. وزارت دفاع عربستان نیز از شهروندان خواست از تصویربرداری از نقاط آسیب‌دیده خودداری کنند؛ رخدادی که از تأثیر امنیتی تحولات بر کشورهای میزبان نیروهای آمریکایی حکایت داشت.
در کنار این عملیات‌ها، یک بعد کمتر دیده‌شده اما راهبردی نیز خودنمایی کرد؛ هدف قرار گرفتن زیرساخت داده‌ای آمازون در بحرین که طبق گزارش‌های منتشرشده، یکی از گره‌های اصلی پردازش داده و پشتیبانی اطلاعاتی ارتش آمریکا در منطقه به شمار می‌رود. این مرکز که در قالب پروژه‌های ابری پنتاگون برای پردازش داده، هوش مصنوعی و فرماندهی عملیاتی به‌کار گرفته می‌شود، نشان داد معادله نبرد دیگر صرفاً به تجهیزات سخت محدود نیست و زیرساخت‌های اطلاعاتی نیز در کانون توجه قرار گرفته‌اند.
هم‌زمان، تصاویر ماهواره‌ای از انتقال دست‌کم ۲۴ فروند هواپیمای سوخت‌رسان آمریکایی به فرودگاه رامون در ایلات حکایت داشت؛ مجموعه‌ای با ارزشی در حدود ۱.۵ میلیارد دلار که در یک نقطه متمرکز شده و با توجه به سابقه حملات به منطقه ایلات، به نمادی از آسیب‌پذیری سرمایه‌های راهبردی آمریکا تبدیل شده است.
در جبهه دریایی نیز هم‌زمانی تحولات قابل توجه بود. نیروهای مسلح یمن با اعمال ممنوعیت کشتیرانی علیه عربستان در باب‌المندب، چندین کشتی و نفتکش را وادار به تغییر مسیر کردند. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، شش کشتی سعودی، دو نفتکش حامل نفت عربستان و حتی چند نفتکش عازم چین پس از دریافت هشدار، از ادامه مسیر منصرف شدند. همچنین یک کشتی متعلق به شرکت چینی «کاسکو شیپینگ» نیز مسیر خود را تغییر داد. این تحولات نشان داد فشار بر متحدان آمریکا تنها در میدان نظامی دنبال نمی‌شود، بلکه شریان‌های انرژی و تجارت نیز تحت تأثیر قرار گرفته‌اند.
مجموع این رخدادها، تصویری از یک پاسخ چندلایه را ترسیم می‌کند؛ پاسخی که در آن ارتش و سپاه با تقسیم مأموریت، حلقه‌های مختلف شبکه عملیاتی آمریکا از رادار و سامانه‌های هشدار تا مراکز نگهداری، انبارهای تجهیزات، پهپادها، بالگردها، زیرساخت‌های داده و مراکز اسکان را هدف قرار دادند و هم‌زمان، جبهه یمن نیز فشار بر مسیرهای دریایی را افزایش داد. فارغ از ارزیابی نهایی درباره میزان خسارات، این توالی عملیات‌ها نشان می‌دهد که معادله تقابل از یک نبرد محدود فراتر رفته و به رویارویی شبکه‌ای تبدیل شده است؛ رویارویی‌ای که در آن، مجموعه‌ای از بازیگران همسو تلاش دارند هزینه هرگونه اقدام نظامی را برای آمریکا و متحدانش در ابعاد مختلف افزایش دهند.