دیگر کسی جرئت نکند!

یادداشت از محمد میری – خوزستان

چگونه ایستادگی ایران بر تنگه هرمز و مقاومت دشمنان ایران را به مرز پیشمانی می کشاند؟

جنگی که با هدف تجزیه و تغییر نظام سیاسی ایران آغاز شد، اکنون پیامدهایی فراتر از محاسبات واشنگتن و تل‌آویو داشته است. اختلال در تنگه هرمز، نوسان قیمت انرژی و فشار بر تجارت جهانی، هزینه‌های اقتصادی و سیاسی این تقابل را بالا برده است.

آمریکا و اسرائیل تصور می‌کردند فشار نظامی، ایران را در کوتاه‌مدت به عقب‌نشینی وادار می‌کند؛ اما تداوم جنگ نشان داد برتری تجهیزات نظامی لزوماً به پیروزی سیاسی سریع نمی‌انجامد. آنچه عملیاتی کوتاه تصور می‌شد، به بحرانی فرسایشی و منطقه‌ای تبدیل شده است.

تنگه هرمز نیز فراتر از یک آبراه راهبردی، به اهرمی اثرگذار بر بازار جهانی انرژی بدل شده است. اختلال در انتقال نفت می‌تواند هزینه سوخت و حمل‌ونقل را افزایش دهد و فشار اقتصادی را در آمریکا به مسئله‌ای سیاسی – به‌ویژه برای دولت ترامپ در آستانه انتخابات – تبدیل کند.

در اسرائیل نیز نتانیاهو با رقابتی فشرده روبه‌روست و برخی نظرسنجی‌ها از عقب‌ماندن حزب «لیکود» از حزب «یاشار» به رهبری گادی آیزنکوت حکایت دارند؛ حدود ۲۲ کرسی برای یاشار و ۲۰ کرسی برای لیکود پیش‌بینی می‌شود و هیچ‌یک از بلوک‌ها به اکثریت ۶۱ کرسی لازم برای تشکیل دولت نمی‌رسد. در این شرایط، نتیجه جنگ می‌تواند معیاری برای ارزیابی عملکرد نتانیاهو شود و حمایت علنی ترامپ از او، واشنگتن را نیز در معرض پیامدهای سیاسی این اتحاد قرار دهد.

از طرفی دیگر، استفاده از جنگ برای خروج از بن‌بست سیاسی است. نتانیاهو ممکن است در صورت تشدید فشارهای انتخاباتی، با از سرگیری درگیری با ایران فضای سیاسی را تغییر دهد و افکار عمومی را بسیج کند؛ اقدامی که می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد و هزینه‌های امنیتی و سیاسی او را افزایش دهد.

در آمریکا نیز نظرسنجی واشنگتن‌پست در آوریل ۲۰۲۶ نشان داد ۶۱ درصد آمریکایی‌ها استفاده از نیروی نظامی علیه ایران را اشتباه دانستند. نظرسنجی رویترز هم از پیشتازی دموکرات‌ها با ۴۷ درصد در برابر ۳۷ درصد جمهوری‌خواهان حکایت داشت؛ که نشانه‌ای از افزایش هزینه سیاسی جنگ برای دولت ترامپ است.

این تحولات نشان می‌دهد فشار نظامی الزاماً به تحقق اهداف سیاسی مهاجمان منجر نمی‌شود. جنگی که قرار بود ایران را به عقب‌نشینی وادار کند، اکنون به چالشی سیاسی برای ترامپ و نتانیاهو تبدیل شده است؛ چالشی که تشدید دوباره آن نه‌تنها لزوماً به اهدافشان نمی‌انجامد، بلکه می‌تواند هزینه‌های سنگین‌تری برای آن‌ها و کل منطقه داشته باشد.