شهیـد فتـح

نگاهی به زندگی شهید عزالدین حداد از طراحان عملیات بزرگ هفت اکتبر که در روزهای گذشته به شهادت رسید

بررسی تاریخ معاصر جبهه مقاومت در نوار غزه نشان‌دهنده حضور فرماندهانی است که فراتر از نقش‌های نظامی متعارف، به عنوان معماران اصلی ساختارهای دفاعی و هجومی عمل کرده‌اند. ارتش اشغالگر صهیونیستی به دلیل کارنامه عملیاتی هراس‌افکن این فرمانده، او را با نام‌ «شبح غزه» توصیف می‌کردند. شهید عزالدین الحداد (ابوصهیب)، فرمانده ارشد گردان‌های القسام و سکان‌دار لشکر غزه در مناطق شمال و مرکز، یکی از کلیدی‌ترین چهره‌های پدافندی و لجستیکی مقاومت بود که دهه‌ها فعالیت مستمر و بی‌وقفه او، دکترین نظامی دشمن را با چالش‌های بنیادین و جدی مواجه ساخت.

وی که متولد نوار غزه بود، از دوران نوجوانی و هم‌زمان با تشدید انتفاضه‌های مردمی، فعالیت‌های محرمانه نظامی خود را آغاز کرد و فرآیند رشد خود را در بستر هسته‌های اولیه گردان‌های القسام طی نمود. تیزهوشی تکنو-نظامی، انضباط سخت‌گیرانه و توانایی بالا در سازماندهی نیروها باعث شد او به سرعت پله‌های فرماندهی را طی کرده و از اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی به عنوان یکی از طراحان اصلی هسته‌های بومی مقاومت در محله‌های زیتون و شجاعیه شناخته شود؛ همان مناطقی که بعدها به دژهای نفوذناپذیر غزه شهرت یافتند.

بخش عمده‌ای از توانمندی‌های نظامی امروز در نوار غزه حاصل برنامه‌ریزی‌های کلان و نظارت‌های میدانی شهید الحداد است که مسئولیت‌های استراتژیک او را می‌توان در محورهای عملیاتی متعددی خلاصه کرد. او با انتصاب به عنوان فرمانده لشکر غزه، هدایت یکی از پرجمعیت‌ترین، متراکم‌ترین و از نظر ژئوپلیتیکی حساس‌ترین خطوط مواجهه با اسرائیل را بر عهده گرفت و این لشکر را از حالت هسته‌های پراکنده چریکی به یک ساختار ارتش کلاسیک با یگان‌های تخصصی شامل زرهی، موشکی، تک‌تیرانداز و پهپادی تبدیل کرد.

او از معماران اصلی دکترین «جنگ زیرزمینی» بود و تحت نظارت مستقیم وی، تونل‌های غزه از کانال‌های ساده عبور و مرور به شهرهای زیرزمینی مجهز تبدیل شدند که شامل اتاق‌های فرماندهی و کنترل الکترونیکی مستقل، کارگاه‌های پنهان ساخت و بازتولید مهمات، و سکوهای پرتاب موشک رباتیک و کنترل از راه دور بود که کارایی سیستم‌های راداری و ماهواره‌ای دشمن را به حداقل رساند. علاوه بر این، او شخصاً بر بومی‌سازی و توزیع تاکتیکی راکت‌های ضد زره، به‌ویژه راکت‌های یاسین ۱۰۵، نظارت داشت و با ایجاد یگان‌های کوچک و چابک شکار تانک، استراتژی کمین در نقاط کور را پایه‌ریزی کرد که منجر به انهدام پیشرفته‌ترین ادوات دشمن نظیر تانک‌های مرکاوا مارک ۴ و نفربرهای نمر در نبردهای زمینی متعدد شد.

یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای او، مدیریت خطوط تأمین و لجستیک در شرایط محاصره کامل بود که از طریق مهندسی معکوس و بازیافت بقایای تسلیحاتی دشمن، خطوط تولید باروت و راکت را در داخل نوار غزه فعال نگه داشت. با آغاز نبرد طوفان‌الاقصی در اکتبر ۲۰۲۳، لشکر تحت امر او سنگین‌ترین بار دفاع زمینی را متحمل شد و او با راه‌اندازی شبکه ارتباطی بومی و سیمی، انسجام یگان‌ها را در میان سیاست زمین‌سوخته دشمن حفظ کرد. به دلیل این تأثیرگذاری مستقیم، نام عزالدین الحداد همواره در صدر لیست ترورهای شاباک و امان قرار داشت و با وجود بمباران‌های سنگین در تمام جنگ‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۱، او با تغییر استراتژی‌های استتار بارها به میدان بازگشت.

اما فرجام این فرمانده حماسی در پی ردیابی‌های پیشرفته سیگنالی و اطلاعاتی دشمن رقم خورد. ارتش اشغالگر که در رویارویی مستقیم میدانی و شکستن خطوط دفاعی تحت هدایت ابوصهیب ناتوان مانده بود، پناهگاهی را که وی پس از ماه‌ها هدایت بی‌امان جنگ، برای سرکشی به وضعیت همسر و فرزندانش به آنجا رفته بود، شناسایی کرد و با استفاده از بمب‌های سنگین سنگرشکن و نقض تمامی قوانین بین‌المللی، محل استقرار این فرمانده و خانواده‌اش را هدف قرار داد.

در این حمله وحشیانه، شهید عزالدین الحداد در کنار همسر صبورش که سال‌ها بار سنگین تهدیدات را دوشادوش او تحمل کرده بود و فرزندانش به شهادت رسید. پیکر مطهر او در حالی از زیر آوار خارج شد که در آخرین لحظات حیات، خود را سپر بلای خانواده‌اش کرده بود؛ وداعی که نشان داد او همان‌طور که در سنگرهای نبرد دژ دفاعی ملت فلسطین بود، در حریم خانه نیز تا آخرین قطره خون، وظیفه حفاظتی خود را به جا آورد و ساختار نظامی که پایه‌گذاری کرده بود، اکنون به عنوان میراثی ماندگار در اختیار نسل جدید رزمندگان برای مسیر آزادی قرار گرفته است.