گزارش فارن پالیسی در تحلیلی از پیامدهای جنگ آمریکا علیه ایران، معتقد است یکی از مهمترین خطاهای راهبردی واشنگتن و تلآویو، تصور شکستپذیری جمهوری اسلامی پس از حملات اولیه بود؛ تصوری که به گفته این نشریه، اکنون نهتنها محقق نشده، بلکه آمریکا را در موقعیتی دشوارتر از گذشته قرار داده است.
به نوشته فارن پالیسی، آمریکا و اسرائیل در آغاز جنگ با اتکا به برتری اطلاعاتی، جنگندههای رادارگریز، تسلیحات دورایستا و شبکه گسترده پدافندی، توانستند حملات گستردهای علیه تأسیسات هستهای و مراکز نظامی ایران انجام دهند و با کمک برخی کشورهای عربی، خسارات خود را نیز به حداقل برسانند. همین موفقیتهای اولیه این تصور را در میان تصمیمگیران آمریکایی و اسرائیلی ایجاد کرد که ایران به شدت تضعیف شده و میتوان آن را به پذیرش خواستههای غرب یا حتی تغییر نظام سیاسی وادار کرد.
اما این تحلیل میافزاید که همین برداشت، به سرعت به «خودفریبی راهبردی» تبدیل شد. از نگاه نویسنده، واشنگتن گمان کرد دیگر نیازی به صبر، مذاکره یا دیپلماسی نیست و میتواند با تکیه بر قدرت نظامی، هم محور مقاومت را مهار کند و هم جمهوری اسلامی را به تسلیم بکشاند.
فارن پالیسی مینویسد با گذشت چند ماه، اکنون تصویر میدان کاملاً متفاوت شده است. برخلاف انتظارات اولیه، نه اهداف آمریکا درباره برنامه هستهای ایران محقق شده، نه تغییر نظام سیاسی اتفاق افتاده و نه امنیت پایدار برای کشتیرانی در منطقه ایجاد شده است. به اعتقاد این نشریه، اکنون این واشنگتن است که برای خروج از بحران و حفظ اعتبار خود با چالشهای جدی روبهرو شده است.
در ادامه گزارش آمده است که دولت ترامپ در جریان این درگیری هزینههای هنگفتی صرف عملیات نظامی کرد و حتی از هدف قرار دادن هزاران نقطه در ایران سخن گفت، اما این حجم از عملیات نیز نتوانست اهداف اعلامشده آمریکا را محقق کند. فارن پالیسی تأکید میکند امروز هیچ نشانهای وجود ندارد که ایران از مواضع خود عقبنشینی کرده باشد یا حاضر به پذیرش شروط آمریکا شده باشد.
این نشریه همچنین به افزایش فشارهای اقتصادی و نظامی بر ایالات متحده اشاره کرده و مینویسد ادامه جنگ موجب افزایش قیمت انرژی، کاهش ذخایر سامانههای دفاع موشکی آمریکا و تحمیل هزینههای سنگین مالی به پنتاگون شده است؛ تا جایی که وزارت دفاع آمریکا علاوه بر بودجه بیسابقه خود، درخواست دهها میلیارد دلار اعتبار تکمیلی نیز ارائه کرده و حتی برخی سناتورهای آمریکایی نسبت به مشکلات مالی کوتاهمدت این وزارتخانه هشدار دادهاند.
فارن پالیسی در بخش دیگری از گزارش، توان بازدارندگی جمهوری اسلامی را یکی از مهمترین عوامل ناکامی راهبرد آمریکا ارزیابی میکند. به نوشته این مجله، ایران همچنان ابزارهای مؤثری برای اعمال فشار بر مسیرهای راهبردی انتقال انرژی، از جمله تنگه هرمز، در اختیار دارد و متحدان منطقهای آن نیز همچنان قادرند هزینههای امنیتی قابل توجهی بر آمریکا و متحدانش تحمیل کنند.
این گزارش همچنین تصریح میکند که یکی از اشتباهات بزرگ واشنگتن، نادیده گرفتن واقعیتهای جغرافیایی و ژئوپلیتیکی ایران بوده است. از نگاه نویسنده، ایران کشوری پهناور، پرجمعیت و واقعشده در قلب مهمترین منطقه انرژی جهان است و برخلاف تصور برخی سیاستمداران آمریکایی، نه میتوان آن را از معادلات منطقه حذف کرد و نه با چند عملیات نظامی به تغییر رفتار یا تسلیم وادارش ساخت.
فارن پالیسی همچنین هشدار میدهد که گسترش شبکه پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه، برخلاف انتظار، امروز به نقطه ضعف واشنگتن تبدیل شده است؛ زیرا بسیاری از این پایگاهها در برد موشکها و پهپادهای ایرانی قرار دارند و هرگونه تشدید درگیری میتواند هزینههای انسانی و سیاسی سنگینی برای آمریکا به همراه داشته باشد.
این مجله معتقد است تشدید حملات یا حتی هدف قرار دادن زیرساختهای غیرنظامی ایران نیز بعید است نتیجه راهبردی متفاوتی ایجاد کند و صرفاً خطر گسترش جنگ و نقض قواعد بینالمللی را افزایش خواهد داد، بدون آنکه جمهوری اسلامی را به پذیرش خواستههای واشنگتن وادار سازد.
در جمعبندی، فارن پالیسی تأکید میکند آمریکا طی دهههای گذشته تقریباً همه ابزارهای فشار علیه جمهوری اسلامی، از تحریمهای گسترده و ائتلافسازی منطقهای گرفته تا حمایت از رقبا و عملیات نظامی، را آزموده است؛ اما هیچیک نتوانسته به هدف نهایی واشنگتن یعنی وادار کردن ایران به تسلیم یا تغییر نظام منجر شود.
به باور این نشریه، تنها راه واقعبینانه برای خروج از این بنبست، پذیرش جایگاه جمهوری اسلامی ایران به عنوان یک بازیگر مؤثر منطقهای و حرکت به سمت ترتیبات امنیتی و تنشزدایی است؛ زیرا تجربه سالهای گذشته نشان داده است که فشار نظامی و اقتصادی، برخلاف انتظار طراحان آن، نتوانسته اراده ایران را در هم بشکند و ادامه این مسیر تنها هزینههای بیشتری برای ایالات متحده و متحدانش به همراه خواهد داشت.
برای نظر دادن درباره این مطلب و دیگر مطالب ثبت نام کنید یا اگر حساب دارید وارد شوید