خاله نرگس، روایتی از یک دغدغه

یادداشت از نجمه صالحی – قم

آزاده آل‌ایوب را سال‌هاست از قاب تلویزیون با نام «خاله نرگس» می‌شناسیم؛ اما گفت‌وگو با او، تصویر دیگری از این چهره آشنا به دست می‌دهد؛ بانویی که هنوز دغدغه کودک و نوجوان را با جدیت دنبال می‌کند و درباره حجاب، هویت و آینده فرهنگی این نسل حرف‌های زیادی برای گفتن دارد.

وقتی صحبت از حجاب شد، خیلی زود معلوم بود که مسئله او فقط «گفتن» از حجاب و ارزش آن نیست، مسئله‌اش، پیدا کردن راهی برای حرف زدن با کودکی است که دنیایش با نسل‌های قبل فرق کرده. معتقد است نمی‌شود برای این کودک فقط باید و نباید ردیف کرد. او پرسشگر است، تصویر می‌بیند، تجربه می‌کند و دوست دارد خودش به پاسخ برسد. پس باید روایت کرد، تجربه ساخت و با زبانی نرم و غیرمستقیم با او ارتباط گرفت. اینجاست که هنر، قصه، نمایش و ابزارهای خلاقانه می‌توانند به کمک بیایند.

حرف‌هایش وقتی برایم جدی‌تر شد که فهمیدم این نگاه فقط در حد ایده و حرف نیست. در اجتماعات شبانه حضور پیدا کرده، میان مردم بوده و با خانواده‌های شهدای کودک در میناب ارتباط گرفته است. انگار برای او کار فرهنگی فقط پشت تریبون و در برنامه رسمی معنا ندارد؛ باید به میان مردم رفت، خانواده‌ها را دید و از نزدیک با دنیای کودک و نوجوان آشنا شد.

در میان حرف‌هایش، ارادتش به امام زمان(عج) هم کاملاً محسوس بود. این ارادت، بخشی از انگیزه‌ای است که او را در این مسیر نگه داشته است. مسیری که البته برایش آسان هم نبوده و سختی و اذیت‌هایی به همراه داشته، اما ظاهراً نتوانسته او را از دغدغه‌ای که برایش جدی است، جدا کند.

خاله نرگس مهم‌ترین تغییر نسل امروز را گذار از «کودک و نوجوان شنونده» به «کودک و نوجوان پرسشگر و مصرف‌کننده تصویری» می‌داند. شاید به همین دلیل است که وقتی از حجاب، هویت و ارزش‌های دینی حرف می‌زند، بیش از هر چیز بر پیدا کردن زبان تازه تأکید دارد.

شاید جهاد تبیین، گاهی همین‌قدر ساده و در عین حال سخت باشد؛ اینکه به جای آنکه فقط برای کودک حرف بزنیم، با او حرف بزنیم تا دنیایش را بشناسیم، پرسش‌هایش را بشنویم و ارزش‌ها را به شکلی روایت کنیم که بتواند آن‌ها را بفهمد و تجربه کند.

مصاحبه اختصاصی عصرایرانیان با آزاده آل ایوب «خاله نرگس» را در اینجا بخوانید.