بامداد امروز خبر نهایی شدن یادداشت تفاهم ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان و قطر از سوی نخست وزیر پاکستان اعلام شد. این خبر به معنای پایان یافتن مرحله اول دیپلماسی است که از ۱۹ فروردین برای تثبیت پیروزیهای میدان و مردم مبعوث شده آغاز شده بود. در این مرحله موضوع پایان جنگ و برخی موارد دیگر مورد تفاهم قرار گرفته و قرار است در گام بعدی وارد مرحله دوم که شامل موضوعاتی همچون هستهای و رفع تحریمها و موارد دیگری خواهد شد.
ارزیابی آنکه دیپلماسی توانسته است پیروزیهای میدان و مردم مبعوث شده در نبرد بزرگ اخیر را تثبیت کند کار بسیار مهمی است و مردم مبعوث شده به میزان توانشان این کار را انجام خواهند داد. نگرانیهای جدی از ناتوانی دیپلماسی وجود دارد. روایتهایی که درباره تفاهمنامه از سوی دشمن بیان میشود (مثلا صحبتهای جی دی ونس معاون ترامپ که دیروز انجام شد) نگران کننده است.
اما چند مورد از پیروزیهای میدان و مردم که دیپلماسی باید آنها را پاسداری کند:
– جنگ تحمیلی سوم در ۹ اسفند ۱۴۰۴ با هدف فروپاشی سیاسی نظام اسلامی ایران از سوی آمریکا آغاز شد. آمریکا و رژیم صهیونیستی برای تحقق هدف مذکور در اولین جنایت خود، رهبر معظم انقلاب حضرت آیت الله العظمی سید علی خامنهای را به شهادت رساندند. برآورد اشتباه دشمن این بود که اگر راهبرد «سرزدن» را علیه ایران اجرا کند، نظم سیاسی ایران با فروپاشی مواجه میشود. اما بعثت مردم از همان شب اول جنگ و گسترش آن در تمامی کشور که تاکنون نیز ادامه یافته است (بیش از ۱۰۵ شب) رویای آنها را به کابوسی تبدیل کرد که آنها را رها نخواهد کرد. دشمن در این عرصه شکستی مفتضحانه خورد.
– دشمن به نیروهای برانداز و تجزیه طلب امید بسته بود. کودتای دیماه دشمن را به این اشتباه محاسباتی انداخته بود که میتواند با تکیه بر نیروهای برانداز و تجزیه طلب، همزمان با سرزنی، نظام سیاسی را دچار بحرانهای سخت کند و فرایند فروپاشی را تسریع کند. اما حملات دقیق نیروهای مسلح ایران و حضور مجاهدانه مردم نقشه دشمن را به شکست کشاند.
– دشمن آمریکایی- صهیونی تلاش زیادی کرد تا بر فرایند انتخاب رهبر جدید اثر بگذارد و مانع انتخاب ایشان شود. اما حضور مردم و شجاعات و درایت خبرگان رهبری منتخب مردم، صحنه را تغییر داد و شخصیتی والا و نزدیک به امام شهید، حضرت آیت الله سید مجتبی حسینی خامنهای به رهبری رسیدند.
– برآورد دیگر آنها این بود که ظرف دو یا سه هفته توان دفاعی ایران را از بین خواهند برد و ایران دیگر تبدیل به بازیگری بدون سلاح خواهد شد که هر چیزی را میتوان به او تحمیل کرد. اما رشادت نیروهای مسلح ایران و تبدیل سریع جنگ به جنگی منطقهای (که راهبرد تصریح شده از سوی امام شهیدمان بود) و نیز مقاومت جانانه و مبتکارانه در طول چهل روز برآوردهای آنان را شکست. دیگر کسی در دنیا نیست که ادعای ترامپ جنایتکار مبنی بر نابودی توان دفاعی ایران را باور کند.
نیروهای مسلح علاوه بر مقاومت، در صحنه نبرد پیشرفت کردند و ما شاهد بودیم که اتفاقهای بینظیر مانند هدف قرار دادن جنگنده پنهانکار F35 و شکار تعداد زیادی پهپادهای پیشرفته توسط نیروهای مسلح صورت گرفت.
– تسلط بر تنگه هرمز و تبدیل این ظرفیت طبیعی به یک اهرم ژئوپلتیک یک پیروزی مهم در برابر دشمن است که در جنگ رقم خورد. این موضوع آنچنان ترامپ را اذیت میکرد که بارها درباره آن توییت زد و ایران را تهدید کرد اما در نهایت مشخص شد که تنگه تنها به دست خود ایران بازگشایی میشود. از آنجا که تنگه قبل از جنگ باز بود و به دلیل جنگ مسدود شده بود، ترامپ مورد نقد جدی قرار داشت که چرا با راه انداختن جنگ این فرصت را در اختیار ایران قرار داد. ترامپ حتی در همراه کردن متحدانش برای بازگشایی تنگه شکست خورد.
– نیروهای مسلح با جانفشانی ضربات محکم و مهلکی بر ساختار ارتش آمریکا در منطقه خلیج فارس زدند. بیش از ۱۵ پایگاه آمریکا در منطقه آسیبهای جدی خورد. داراییهای با ارزش آمریکا از بین رفت. یک قلم رادار برد بلند در قطر بیش از یک میلیارد دلار ارزش داشت که در روزهای اول مورد اصابت پهپاد ایرانی قرار گرفت و نابود شد. نیروهای مسلح در برابر ابرقدرت نظامی دنیا ایستاد و آن را شکست داد.
اینها و موارد دیگری که مجالش نیست در این جا بیان شود، پیروزهای میدان و مردم مبعوث شده ایران اسلامی است و مورد اذعان تحلیلگران داخلی و خارجی است. لذا انتظار اینکه دیپلماسی بتواند این پیروزیها را در عرصه سیاست بینالملل تثبیت کند، انتظار به حقی است. روایتهایی که از یادداشت تفاهم بیرون آمده است، نگرانیها در این زمینه را افزایش داده است. دیروز هم رئیس جمهور گفت که بیش از ۹۰ درصد اعضای شورای عالی امنیت ملی موافق بودند و تنها یک نفر مخالف بوده است. قابل حدس است که آن یک نفر چه کسی بوده است.
اما تجربه برجام نشان داده آن یک نفر دقت زیادی در این زمینه دارد.
برای نظر دادن درباره این مطلب و دیگر مطالب ثبت نام کنید یا اگر حساب دارید وارد شوید